Geschiedenis overbodig?

Wat heb je aan historische kennis? Zijn vervlogen tijden niet iets voor geletterde fijnproevers die in gestileerde beschouwingen hun belezenheid willen etaleren?
Ooit was geschiedenis de leermeesteres van het leven, maar heden ten dage is het culturele erfgoed de core business van museaal belevingsvermaak. Een moderne Europeaan staart in een onoverbrugbare historische kloof als hij te weten komt dat de Pickelhaube[*] sinds 1860 het straatbeeld in Berlijn domineerde of dat Napoleon III in 1863 de Salon des refusés toestond haar poorten in Parijs te openen.

Schlacht_von_Sedan_Uebergabe_des_KaisersOf dat Nietzsche in 1870 als 25-jarige professor in de filologie uit patriotisme gewonde soldaten verzorgde in de oorlog waarin Pruisen Frankrijk een verpletterende nederlaag bezorgde. Dat op 18 januari 1871 de koning van Pruisen in de spiegelzaal van Versailles werd gekroond tot Deutscher Kaiser en niet tot keizer van Duitsland zoals Wilhem I van Pruisen het zelf graag had gezien. Wie interesseert het nu nog dat Frankrijk na de nederlaag niet alleen grondgebied moest afstaan, maar ook nog het astronomische bedrag van 5 miljard goudfranken aan “herstelbetalingen” of oorlogsschatting moest ophoesten.

Het nut van geschiedenis

In zijn artikel maakt Michael Pettis duidelijk dat de geschiedenis van de Franse herstelbetalingen ons iets kan leren over de huidige schuldencrisis in Europa. De populaire voorstelling dat de huidige crisis is veroorzaakt door verkwistende staten in Zuid-Europa, terwijl de prudente landen in het Noorden -met voorop Duitsland en Nederland- geen enkele blaam treft, doet volgens Pettis geen recht aan de complexiteit van de financiële problemen van de Eurolanden en alle belangen die erin verwikkeld zijn. De crux van het conflict draait volgens hem niet om landen, maar om economische sectoren.

Prima, maar wat is er dan na 1871 gebeurd en wat kunnen we er nu van leren? Verder lezen